Xây dựng kho tài nguyên số - xu hướng của thư viện hiện đại

Anh Minh

06/11/2017 08:45:24

Đây là nhận định được đưa ra tại hội thảo với chủ đề “Xây dựng học liệu mở nội sinh dùng chung trong các thư viện đại học Việt Nam”, diễn ra ngày 30/10/2017 tại TP Quy Nhơn.

thư viện số, hội thảo, tài nguyên số
Đoàn Chủ tịch Hội thảo

Hội thảo có sự góp mặt của hơn 50 đại biểu đến từ thư viện các trường đại học thuộc 3 miền, cùng lãnh đạo Hội Thư viện Việt Nam, thư viện quốc gia, thư viện tỉnh thành và một số doanh nghiệp cung cấp giải pháp CNTT trong lĩnh vực thư viện.

Tại Hội thảo, một trong những chủ đề chính được các diễn giả và đại biểu quan tâm là việc xây dựng kho tài nguyên số - một xu hướng phát triển tất yếu của các thư viện hiện đại, đặc biệt khi thói quen và phương thức tiếp nhận thông tin của xã hội thay đổi. Các tham luận và ý kiến đóng góp đều tập trung vào việc đưa ra giải pháp để kết nối và chia sẻ nguồn học liệu số nội sinh giữa các thư viện đại học Việt Nam, làm thế nào để vừa tuân thủ những quy định của pháp luật về quyền tác giả, vừa giúp bạn đọc khai thác được những tài nguyên số có giá trị mà các thư viện đã mất nhiều nỗ lực và ngân sách để sưu tập.

Chia sẻ xung quanh chủ đề này, Trung tâm Thông tin thư viện – ĐHQG Hà Nội (LIC) đã giới thiệu cổng tìm kiếm tích hợp kho tài nguyên số nội sinh của thư viện 4 trường đại học Việt Nam và Singapore, từ đó đưa ra mô hình kết nối với các trường khác trong tương lai.

Đến nay, LIC đã xây dựng được một kho tài liệu số gồm 50.000 tài liệu có giá trị khoa học cao, bao trùm tất cả các lĩnh vực đào tạo và nghiên cứu tại ĐHQGHN. Đại diện trường cho biết: Hàng năm, kho tài nguyên nội sinh này gia tăng thêm từ 8.000 đến 10.000 tài liệu mới, là các đề tài nghiên cứu khoa học, luận văn, luận án, sách của nhà xuất bản ĐHQGHN, kỷ yếu các hội thảo khoa học trong nước và quốc tế...

Để giúp sinh viên và cán bộ của ĐHQGHN khai thác hiệu quả kho tài nguyên số này, LIC đang triển khai sử dụng giải pháp phần mềm Bookworm của Công ty Tinh Vân. Đây là là ứng dụng mượn và đọc sách điện tử dành cho bạn đọc thư viện, có thể cài đặt trên mọi thiết bị khác nhau như máy tính, tablet và điện thoại thông minh, giúp họ truy cập và khai thác kho tài nguyên nội sinh của trường một cách thuận tiện mọi lúc mọi nơi. Đồng thời, Bookworm cũng là giải pháp để thư viện đóng gói và quản lý các tài nguyên số nội sinh, quy định chính sách mượn trả, bảo vệ bản quyền số cho tài liệu và chia sẻ chúng với các thư viện khác.

Tinh Vân, Phạm Thúc Trương Lương, thư viện số
Ông Phạm Thúc Trương Lương chia sẻ về xu hướng phát triển thư viện số

Theo ông Phạm Thúc Trương Lương - đại diện cho Tinh Vân, sự dịch chuyển của thư viện sang môi trường số trực tuyến mang tính "sống còn" để tổ chức này duy trì được vai trò là kênh cung cấp tri thức quan trọng cho bạn đọc.

"Nhưng việc triển khai thư viện số cần đảm bảo quyền lợi của các bên tham gia: độc giả, thư viện cũng như của tác giả và nhà xuất bản khi tài liệu được khai thác ở dạng số. Nói đơn giản, giải pháp công nghệ phải giúp hoạt động mua sắm, mượn trả sách điện tử của thư viện giống như sách giấy” - ông Lương nhận định.

Được biết, Giải pháp Thư viện điện tử - Thư viện số Libol đã được triển khai trên 150 thư viện trên toàn quốc. Đặc biệt, phần mềm Thư viện số Libol Digital với ứng dụng Bookworm là giải pháp toàn diện và hiệu quả cho các thư viện trong việc quản lý tài liệu số,  hỗ trợ đắc lực cho việc xây dựng kho tài liệu nội sinh dùng chung.